ABD ve İran anlaşmaya vardı. İmzalar İsviçre'de atılacak

Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, ABD ile İran'ın anlaşmaya vardığını ve imzaların 19 Haziran'da İsviçre'de atılacağını duyurdu.

Şerif, tüm tarafların, Lübnan dahil olmak üzere tüm cephelerde askeri operasyonları derhal ve kalıcı olarak sona erdireceklerini ilan ettiklerini söyledi. 

ABD ve İran'a "çatışmaya diplomatik çözüm bulma konusunda bağlılıkları" dolayısıyla teşekkür eden Şerif, Türkiye, Suudi Arabistan ve Katar'a da arabuluculuk çabalarına katkıları için teşekkürlerini sundu.

TRUMP: ANLAŞMA TAMAMLANDI

Şerif'in anlaşmayı duyurmasının ardından ABD Başkanı Donald Trump'tan da açıklama geldi. Trump, “İran'la yapılan anlaşma artık tamamlandı.” dedi. 

Trump anlaşmanın ardından Hürmüz Boğazı'nın ücretsiz olarak açılacağını ve ABD ablukasının kalkacağını açıkladı. Trump, "Dünyanın gemileri, motorlarınızı çalıştırın. Petrol aksın." ifadelerini kullandı.

İran'a nakit para verilmeyeceğini belirten ABD Başkanı, yaptırımların potansiyel olarak kaldırılabileceğini söyledi. 

TRUMP, İSRAİL SALDIRILARININ GECİKTİRDİĞİNİ AÇIKLAMIŞTI

ABD Başkanı Donald Trump, İran ile anlaşmanın imzalanmak üzere olduğunu ve İsrail'in Lübnan'a saldırılarının birkaç saat geciktirdiğini söyledi. Trump, “Şu an olması gerekiyordu. Şimdi birkaç saat sonrası için planlama yapıldı.” dedi. 

Trump, Fox News kanalına telefonda yaptığı açıklamada, İsrail Başbakanı Netanyahu ile görüştüğünü bildirdi.

Kanal muhabirinin aktardığına göre, Trump, İsrail'in Beyrut'a saldırısına işaret ederek, İsrail Başbakanı Netanyahu için "Bibi neden böyle kahrolası bir saldırı düzenlemek zorunda kaldı ki? Çok sinirlendim. Ona bunu söyledim. Hiçbir muhakeme yeteneği yok." dedi.

Netanyahu ile görüşmesinde ona "Sen ne yaptığını sanıyorsun?" dediğini belirten Trump, ondan Hizbullah'a yönelik başka saldırı düzenlememesini ve böylece anlaşmaya varılmasını engellememesini istediğini kaydetti. Donald Trump, New York Times'a yaptığı açıklamada ise “Netanyahu zor bir adam. Anlaşma konusunda bana minnettar olmalı. İran nükleer silaha sahip olsaydı İsrail var olamazdı.” dedi. 

Trump, İran ile anlaşmanın 2-3 saat içinde elektronik olarak, gelecek hafta Avrupa'da bir yerde de yüz yüze imzalanacağına inandığını bildirdi.

İran anlaşmasının tüm Ortadoğu'ya barış getireceğini söyleyen ABD Başkanı, “Eğer İran nükleer programını sonlandırmazsa ABD sldırılara yeniden başlayacak” dedi.  

İRAN DOĞRULADI: ANLAŞMAYA LÜBNAN DA DAHİL

İran cephesi de anlaşmayı doğruladı. Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi, mutabakat zaptının 19 Haziran'da İsviçre'de imzalanacağını ifade etti.

İran'ın Tesnim Haber Ajansı'na göre iki heyetin başkanlarının görüşmelerin gelecekteki düzenlemelerini belirlemek için müzakereler yürüteceğini vurgulayan Garibabadi, "19 Haziran'a kadar ABD tarafının savaşı sona erdirmek, ablukayı kaldırmak ve varlıkları serbest bırakmak konusundaki taahhütleri doğrulanacak. 60 günlük görüşmeler, ABD'nin bu taahhütleri yerine getirmesine bağlıdır." dedi.

İran Dışişleri Bakan Yardımcısı, anlaşmanın imzalanmasından sonraki 60 günlük süre içerisinde yaptırımlar, nükleer program ve ekonomik kalkınma mekanizması gibi konuların müzakere edileceğini kaydetti.

Anlaşmanın Lübnan'ı da kapsadığını belirten Garibabadi, "Lübnan da dahil olmak üzere çeşitli cephelerdeki savaş ve askeri operasyonlara derhal ve kalıcı olarak son verileceği bu gece açıklanacak." dedi.

Anlaşma metninde "İran'ın tüm önemli görüşlerinin" yer aldığını ve imza töreninden önce anlaşma metninin kamuoyuna açıklanacağını aktaran Garibabadi, İran Silahlı Kuvvetleri'nin anlaşmaya rağmen "düşmanın planlarına karşı koymak için her zaman hazır olduğunu" belirtti.

TAHRAN'DAN İSRAİL'E TEHDİT

İsrail'in saldırılarının ardından Tahran, buna karşılık verileceğini açıkladı. İran ordusu, "Parmağımız tetikte, düşmanın kalbine ateş etmeye hazırız" açıklamasını yaptı. İran ordusu, İsrail'e unutamayacaklarını bir ders vereceklerini açıkladı. 

İran Parlamentosu Ulusal Güvenlik Komitesi Başkanı, "İsrail'in Beyrut'un güneyine düzenlediği saldırıya güçlü bir yanıt verilecek." ifadesini kullandı. 

İran lideri Mücteba Hamaney'in Başdanışmanı ve ülkenin önde gelen siyasetçilerinden Ali Ekber Velayeti, İsrail'in Lübnan'a yönelik saldırısına karşı misilleme gerçekleştireceklerine atıf yaparak, "Sıfır saati geldi, füze rampaları hazırlanıyor." ifadelerini kullandı.

PETROL YAPTIRIMLARI ASKIYA ALINACAK

İran'ın  Mehr Haber Ajansı, ABD-İran mutabakat metni taslağına göre İran'ın petrol ve petrokimya satışlarına yönelik yaptırımların askıya  alınacağını duyurdu. Metnin, İran'ın 24 milyar dolarlık dondurulmuş varlıklarının serbest bırakılmasının öngörüldüğü belirtilen haberde bu gerçekleşmeden anlaşmanın tamamlanmayacağı vurgulandı.  

ANLAŞMA MADDELERİNDE NELER VAR?

Amerika Birleşik Devletleri ile İran, yaklaşık üç aydır savaşı sona erdirecek bir anlaşma üzerinde görüşüyor. 

Mutabakat zaptında artık son aşamaya gelse de içeriği hala kamuoyuyla paylaşılmadı.

İranlı bir yetkili, mutabakat zaptı taslağının son haline ilişkin Reuters haber ajansına açıklama yaptı. İranlı yetkiliye göre Tahran, mutabakat zaptıyla nükleer silah üretmeyeceğini veya edinmeyeceğini beyan edecek.
 

İran, nihai bir anlaşmaya varılana kadar, uranyum zenginleştirme ve nükleer tesislerin genişletilmesi de dahil olmak üzere nükleer statükoyu korumayı da kabul etti.
 

İranlı yetkiliye göre Amerika Birleşik Devletleri de, yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyum stokunun İran'da seyreltilmesine onay verdi.

Amerikan yönetimi, nihai anlaşmaya varılana kadar İran'a yeni yaptırım uygulamamayı da kabul etti.

İRAN'A PETROL YAPTIRIMLARI ASKIYA ALINACAK
 

İranlı yetkiliye göre Amerikan Yönetimi anlaşmayla İran'a uyguladığı petrol yaptırımlarını belirli bir süre için askıya alacak, Tahran'ın petrol satmasına izin verecek.

İRAN DONDURULMUŞ VARLIKLARI SERBEST KALACAK
 

Trump yönetimi, İran'ın dondurulmuş varlıklarından 25 milyar doları, doğrudan nakit transferleri, bölgesel ülkeler arasındaki işbirliği ve finansal kredi hatları yoluyla serbest bırakmayı da kabul etti.

Amerikan Başkanı, mutabakat zaptı imzalanır imzalanmaz Hürmüz Boğazı'nın açılacağını duyurmuştu. İranlı yetkili de, Hürmüz Boğazı'nın derhal bütün ticari gemilere açılacağını doğruladı. Yetkili, Amerikan Yönetimi'nin de İran limanlarına deniz ablukasını kaldıracağını söyledi.